%L arxiv9897 %A Akbarjon Abdurashidovich Xasanov %J SCIENCE TIME JOURNAL; Vol. 4 No. 4/2 (2026): “ILM VAQTI” (SCIENCE TIME) jurnali; 490-495 %T SINONIM QATORLARDA MA’NONI KOGNITIV MODELLASHTIRISH %D 2026 %K sinonimiya,; kognitiv lingvistika; konsept,; freym,; semantik tarmoq,; prototip,; leksik ma’no. %I “CENTER FOR ADVANCED STUDIES” LLC %X Mazkur maqolada sinonim qatorlarda ma’noning kognitiv modellash asosida shakllanishi tahlil qilinadi. Tadqiqotda “advokat – oqlovchi – himoyachi”, “begona – yot – o‘zga – birov – kishi – notanish – g‘ayir – ag‘yor”, “hiyla – nayrang – makr – dasisa”, “kechirim – uzr – afv” kabi sinonim birliklar konseptual va freym yondashuvlari asosida o‘rganildi. Komponent, kontekstual va kognitiv tahlil metodlari yordamida sinonimlarning semantik va funksional farqlari aniqlandi. Natijalar sinonimlarning inson tafakkurida konseptual tizim asosida tashkil topishini ko‘rsatdi. Shuningdek, ularning ierarxik, tarmoqli va freymli tuzilishga ega ekani asoslab berildi.