%0 Journal Article %A Sayfiddin, Rafiddinov %D 2026 %F arxiv:9221 %I “CENTER FOR ADVANCED STUDIES” LLC %J SCIENCE TIME JOURNAL; Vol. 4 No. 2 (2026): “ILM VAQTI” (SCIENCE TIME) jurnali; 653-658 %K hirs, havas, qanoat, nafs, axloqiy komillik, tasavvufiy talqin. %T NAVOIY QITA’LARIDA HIRS-U HAVO TALQINI %U https://arxiv.academicsbook.com/id/eprint/9221/ %X Mazkur maqolada Alisher Navoiy qit’alarida hirs-u havas tushunchasining badiiy va axloqiy talqini tahlil qilinadi. Shoirning “Mahbub ul-qulub”, “Navodir ush-shabob”, “Nasoyim ul-muhabbat”, “Siroj ul-muslimin” va “Vaqfiya” kabi asarlaridagi qarashlari asosida hirsning inson ruhiyati va jamiyat hayotiga salbiy ta’siri yoritiladi. Tadqiqot natijasida Navoiy talqinida hirs insonni ma’naviy qashshoqlikka yetaklovchi illat ekani, uning davosi esa qanoat, sabr va shukr kabi fazilatlarda namoyon bo‘lishi asoslab beriladi. Shuningdek, ayrim oshiqona g‘azallarda hirs tushunchasining ijobiy – ilohiy ishq yo‘lidagi ishtiyoq ma’nosida qo‘llanishi ham ko‘rsatib o‘tiladi.