Arxiv AcademicsHAREZM TÜRKÇESİNDE SÖZCÜKSELLEŞME VE GRAMERLEŞME BAĞLAMINDA YOLI SÖZCÜĞÜEsinAğcaauthorTürk dilinde yol sözcüğü, erken tarihli metinlerden itibaren semantik çeşitlilik sergilemiş ve farklı formlarda gramerleşmiştir. Tarihsel Türk yazı dillerinde yol sözcüğü, temel anlamı ile kullanılmaya devam ederken aynı zamanda “tarz, usul, töre”, “sebep”, “(dinî bakımdan) doğru yol” gibi farklı kavram alanlarına transfer olmuştur. Aynı şekilde yol sözcüğü, Köktürkçede +I iyelik ekini alıp kalıplaşarak gramerleşmiş ve sayı adlarıyla birlikte “defa, kez” anlamında katlama zarfına dönüşmüştür. Harezm Türkçesinde de yol sözcüğü, Eski Uygurca ve Karahanlıca metinlerdeki metaforik anlamları ile kullanılmaya devam etmiştir. Bununla birlikte Harezm sahasına ait Türkçe metinlerde yol sözcüğü, hem kök hâlinde hem de ek almış biçimleriyle sözcükselleşerek ve gramerleşerek yeni formları meydana getirmiştir. yolı sözcüğünün bu çevredeki örnekleri, Eski Türkçede olduğu gibi sadece sayı adlarıyla kullanılmadığını, sayı adları olmadan da “defa, kez” anlamına sahip olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, bir yolı / bir yolı ok sıralanışına sahip yapıların eylemlerin kaç kere yapıldığını ifade etmediğini, eylemleri “aynı tarzda” ya da “hep birlikte” gerçekleştirmeyi ifade ettiğini ortaya koymaktadır. Bu bildiride, Harezm Türkçesi metinlerinde yolı sözcüğü ve bir yolı (ok) sırasının sözcükselleşme ve gramerleşme süreçleri ve anlamları ele alınıp değerlendirilmiştir. 2026-04-10ConferencesArticle

For work being deposited by its own author: In self-archiving this collection of files and associated bibliographic metadata, I grant Arxiv Academics the right to store them and to make them permanently available publicly for free on-line. I declare that this material is my own intellectual property and I understand that Arxiv Academics does not assume any responsibility if there is any breach of copyright in distributing these files or metadata. (All authors are urged to prominently assert their copyright on the title page of their work.)

For work being deposited by someone other than its author: I hereby declare that the collection of files and associated bibliographic metadata that I am archiving at Arxiv Academics is in the public domain. If this is not the case, I accept full responsibility for any breach of copyright that distributing these files or metadata may entail.

Clicking on the Deposit Item Now button indicates your agreement to these terms.