%0 Journal Article %A Г.К.,, Зияева %A Ж.,, Тулеубаев %A К.Ж.,, Сейтбаев %A Г., Қадыр %D 2026 %F arxiv:5094 %I Conferences %J Conferences; Vol. 2 No. 3 (2026): ARALBOYÍ AYMAǴÍNDA KLIMAT ÓZGERIWI HÁM SUW JETISPEWSHILIGI SHARAYATÍNDA AWÍL XOJALÍǴÍN RAWAJLANDÍRÍWDÍŃ INNOVACÍYALÍQ TEXNIKA HÁM TEXNOLOGIYALARÍ atamasındaǵı xalıqaralıq ilimiy hám ilimiy texnikal %K құмай (Sorghum bicolor),; интродукция,; қуаңшылық,; өнімділік,; лигнификация,; бейімделу,; биохимиялық құрам. %T ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚСТАННЫҢ АРИДТЫ КЛИМАТТЫҚ ЖАҒДАЙЫНДА ИНТРОДУКЦИЯЛАНҒАН ҚҰМАЙ СОРТТАРЫНЫҢ БИОЛОГИЯЛЫ) ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ %U https://arxiv.academicsbook.com/id/eprint/5094/ %X Мақалада Оңтүстік Қазақстанның аридты климаттық жағдайында интродукцияланған құмайдың (Sorghum bicolor (L.) Moench) бес сортының («Дәулет», «Массино», «Вахш-10», «Қантты құмай», «Қарабаш»)  морфометриялық белгілері, дәннің биохимиялық құрамы, сабақтағы лигнин мөлшері, антиоксиданттық белсенділік және есептік айырбас энергиясы анықталды. Алынған нәтижелер құмайдың қуаң ортаға бейімделу механизмдерін тереңдетіп түсіндіруге мүмкіндік береді және Орталық Азия аймақтарына арналған стресске төзімді, жоғары өнімді сорттарды селекциялауға ғылыми негіз бола алады.