%0 Journal Article %A Jabbarov, Zafarjon %A Wiłkomirski, Bogusław %A Idirisov, Kamalatdin %D 2025 %F arxiv:3230 %I Conferences %J Conferences; Vol. 1 No. 4 (2025): “OROL BO‘YI SHAROITIDA QISHLOQ XO‘JALIK EKINLARI SELEKSIYASI, URUG‘CHILIGI VA AGROTEXNOLOGIYALARIDA DOLZARB MUAMMOLAR VA ULARNING INNOVATSION YECHIMLARI”; 573-578 %K Aral Sea; soils; vegetation; projective cover degree; salinity %T CHANGES IN THE DISTRIBUTION OF VEGETATION AND ITS RELATIONSHIP WITH SOIL FORMATION ON THE DRIED BOTTOM OF THE ARAL SEA %U https://arxiv.academicsbook.com/id/eprint/3230/ %X Орол денгизининг қуриш жараёни унинг турли қисмида турлича вақтда кечган бўлиб, бу ҳолат ҳудуднинг тупроқ-грунтлар ва ўсимлик қопламаси шаклланишига катта таъсир кўрсатган. Тадқиқот натижаларига кўра, денгиз тубининг шарқий қисмидақуриш жараёни эртароқ бошлангани сабабли тупроқ шаклланиши ва ўсимлик дунёси ривожланиши юқори даражада кечган. Бу ҳудудларда ўсимлик турлари сони кўп бўлиб, уларнинг проектив қоплам даражаси ҳам юқори кўрсаткичга эга. Ғарбий қисмида эса қуриш жараёни кеч бошлангани сабабли ўсимлик турлари кам ва проектив қоплам паст кўрсаткичда аниқланди. Шарқий қисмида Haloxylon ammodendron, Haloxylon persicum, Alhagi pseudalhagi, Calligonum acanthopterum, Tamarix hispida каби турлар устунлик қилса, ғарбий қисмида Halostachys caspica, Tamarix ramosissima, Aeluropus littoralis, Bassia hyssopifolia каби турлар кенг тарқалган. Ушбу натижалар Орол денгизининг қуриш босқичлари билан ўсимлик дунёси тарқалиши ўртасидаги узвий боғлиқликни тасдиқлайди.