relation: https://arxiv.academicsbook.com/id/eprint/2046/ title: АБАЙ ТАРИХИ РЕФОРМАТОР creator: РЫСБЕКОВА, Г.Е. creator: АЙТУАР, Б.М. description: Қазақ халқының өмірінде билер институтының алар орны мен үлес-салмағы, маңызды­лығы айрықша болды. Өйткені, оның – мемлекеттің саяси және әлеуметтік жағдайын тек әдеттегі құқықпен ғана емес, рухани-мәдени салт-дәстүр негізінде де ұштастыра әрі теңестіре отырып қамтамасыз етуші бірден-бір құрылым ретіндегі рөлі ерекше. Бұл құрылым ол кезде мемлекеттік басқару жүйесімен тығыз астасып жатты. Билер соты жоғары моральдық сот болды, сатылмау, әділеттілік, соттың қол жетімділігі мен жариялылығы, судьяның шешендік өнерді сот шешімін дәлелдеу және негіздеу құралы ретінде иеленуі, соттың тараптарды татуластыруға бағытталуы және келтірілген залалды толық өтеу сияқты іргелі принциптерге негізделді және негізделді. Қазақ сот төрелігінің бастауында Ұлы Абай бізге бүгінгі күнге дейін өзектілігін жоғалтпаған бай рухани мұра қалдырды. Ұлы ойшылы, философы және ақыны Абай Құнанбаев тарихи қилы заманында  би болды және әртүрлі уездер өкілдерінің дауларында бірнеше рет делдал-татуластырушы болып сайланды. publisher: Hamkor konferensiyalar date: 2025-04-25 type: Article type: NonPeerReviewed identifier: РЫСБЕКОВА, Г.Е. and АЙТУАР, Б.М. (2025) АБАЙ ТАРИХИ РЕФОРМАТОР. Hamkor konferensiyalar; Vol. 1 No. 17 (2025): ABAY VA SHARQ RENESSANSI xalqaro ilmiy-amaliy anjumani; 62-67. relation: https://academicsbook.com/index.php/konferensiya/article/view/2225