%0 Journal Article
%A Sherzod Norqo‘ziyevich, Sariyev
%D 2026
%F arxiv:10175
%I “CENTER FOR ADVANCED STUDIES” LLC
%J SCIENCE TIME JOURNAL; Vol. 4 No. 5/1 (2026): “ILM VAQTI” (SCIENCE TIME) jurnali; 355-361
%K areal lingvistika, arabizmlar, tillarning o‘zaro aloqasi, til kontaktlari, leksik o‘zlashma, kulolchilik leksikasi, fors-tojik o‘zlashmalari, fonetik adaptatsiya, sotsiolingvistika, semantik moslashuv, hunarmandchilik terminologiyasi.
%T TILLARNING O‘ZARO ALOQASI VA KULOLCHILIK LEKSIKASI
%U https://arxiv.academicsbook.com/id/eprint/10175/
%X Ushbu maqola maqola o‘zbek tilidagi kulolchilik leksikasining tarixiy taraqqiyotida tillararo aloqalarning tutgan o‘rni va leksik o‘zlashma jarayonlarining genezisini tadqiq etishga bag‘ishlangan. Tadqiqotda o‘zbek kulolchilik atamalari tarkibida fors-tojik, arab, mo‘g‘ul, xitoy va rus tillaridan o‘zlashgan leksik birliklarning hududiy taqsimoti, semantik moslashuvi va fonetik adaptatsiyasi xususiyatlari areal-tipologik hamda etimologik metodlar yordamida o‘rganildi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, o‘zbek kulolchilik leksikasining 42% ga yaqini o‘zlashma so‘zlardan iborat bo‘lib, ulardan eng katta ulush fors-tojik (24,8%) va arab (9,3%) tillariga to‘g‘ri keladi. Ushbu o‘zlashmalar, asosan, IX–XII asrlardagi Markaziy Osiyo madaniy uyg‘onish davrida shakllangan va kulolchilik hunarining texnologik takomillashuvi bilan bevosita bog‘liqdir.